Արմավիր

Արմավիրի մարզը ընդգրկում է Հայաստանի արևմտյան հատվածը: Մարզի կենտրոնը քաղաք Արմավիրն է, իսկ ամենախոշոր քաղաքը՝ Վաղարշապատը, տեղակայված է Արարատ և Արագած լեռների մեջտեղում: Վաղարշապատը հարավից և արևմուտքից 45 մղոն երկարությամբ սահմանագծով կիսում է Թուրքիայի հետ սահմանը: Արմավիրի մարզը համարվում է հայկական ազգային հոգևոր կենտրոնը՝ ի դեմս Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի Հայկական Ուղղափառ Եկեղեցու: Այն համայն հայության կաթողիկոսի նստավայրն է:

Արմավիրի տեսարժան վայրերը

Զվարթնոց

Զվարթնոցի տաճարը, այլ կերպ անվանվում է նաև «Թափառող ուժերի տաճար»: Որոշ տեղեկությունների համաձայն տաճարի կառուցման առաջին քարը դրել է կաթողիկոս Ներսես III 641 թվականին (որոշ աղբյուրներում նաև 643թվ.) և կառուցումը շարունակվել է շուրջ 20 տարի: Տաճարի բարձրությունը հասնում էր 49 մետրի և հիմքից մինչև գագաթ փորագրված է: Զվարթնոցը ավերվել է 930 թվականին տեղի ունեցած ուժեղ երկրաշարժից: Այն կանգուն է մնացել 300 տարի, սակայն հիմա նրա տեղում մնացել են միայն ավերակները: Զվարթնոցի անունով է կոչված ոչ հեռու գտնվող Երևանի օդանավակայանը:

Վաղարշապատ(Էջմիածին)

Վաղարշապատ (Էջմիածին) քաղաքը գտնվում է Արմավիրի մարզում, կառուցվել է 117 թվականին՝ Վաղարշամ I Արշակունի թագավորի կողմից: Այն հանդիսանում է հայկական առաքելական եկեղեցու պատմական կենտրոնը: Էջմիածնի Մայր Աթոռի տարածքում է գտնվում Ամենայն Հայոց Կաթոզիկոս Գարեգին II-ի նստավայրը:

Սուրբ Գայանե եկեղեցի

Սուրբ Գայանե եկեղեցին գտնվում է Արմավիրի մարզի քաղաք Վաղարշապատում (Էջմիածին): Այն կառուցվել է 630 թվականին՝ Էզրա կաթողիկոսի հրամանով: Հպատակ Գայանեն,ով եղել էր քրիստոնյա կույսերի դաստիարակն ու խնամակալը, փախչելով հռոմեական կայսեր հետապնդումներից, իր կույսերի հետ միասին դատապարտվում է մահվան: Հիմա տաճարը ամբողջովին պահպանել է իր ներքին և արտաքին տեսքը:

Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցի

Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցին գտնվում է Արմավիրի մարզի Վաղարշապատ քաղաքում: Եկեղեցին 618 թվականին կառուցվել է հեթանոսական կոթողի տեղում, որտեղ կտտանքների է ենթարկվել առաջին քրիստոնյա կույսերից մեկը՝ Սուրբ Հռիփսիմեն: Կառույցի ներում՝ զոհասեղանի տակ գտնվում է մի նկուղը, որտեղ և թաղված է հպատակ Հռիփսիմեն: Տաճարի զարդարանքը հիացնում է իր պարզությամբ, այստեղ ամեն քարը, ամեն ճեղքը հսկա պատմության մասնիկ է հանդիսանում: